Ομιλία της 8ης Μαρτίου 2026

Την προσεχή Κυριακή 8 Μαρτίου 2026, Β’ Κυριακή των Νηστειών της Μεγάλης Τεσσαρακοστής (Γρηγορίου Παλαμά), και ώρα ο5:οο μμ στο πλαίσιο των εβδομαδιαίων συναντήσεων-ομιλιών στο κτίριο των Ο.Χ.Ε. οδού Σουλίου 3, ομιλητής θα είναι ο κ. Μιλτιάδης Πάλλης νομικός και θεολόγος με θέμα ” Σταθμοί ζωής ενός Μεγάλου“.

Στη συνέχεια στις ο6:οο μμ θα παρακολουθήσουμε τον Κατανυκτικό Εσπερινό στον Ι.Ν. Ζωοδόχου Πηγής, οδού Ακαδημίας.

Είμαστε όλοι καλεσμένοι

Η Β΄ Κυριακή των Νηστειών είναι αφιερωμένη στον Άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά, Αρχιεπίσκοπο Θεσσαλονίκης. Η Εκκλησία τιμά τον μεγάλο θεολόγο και διδάσκαλο της ορθόδοξης πίστης (ηγέτη του ησυχασμού), ο οποίος υπερασπίστηκε τη θεοπτία και τη θεία χάρη.

Ο Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς (1296- 1359) ήταν Μικρασιάτης φιλόσοφος, λόγιος και κληρικός. Ήταν μοναχός του Αγίου Όρους, κατόπιν Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης και διαπρεπής θεολόγος του Ησυχασμού. Οι διδασκαλίες του προς υπεράσπιση του Ησυχασμού ενάντια στην επίθεση του επισκόπου Βαρλαάμ αναφέρονται ευρύτερα υπό τον γενικό τίτλο Παλαμισμός, ενώ οι οπαδοί του Παλαμίτες. Κείμενά του βρίσκονται στη Φιλοκαλία. Τιμάται ως άγιος της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η ημέρα μνήμης του είναι η 14η Νοεμβρίου και η δεύτερη Κυριακή των Νηστειών που ονομάζεται Κυριακή του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά.

ΚΑΤΑΝΥΚΤΙΚΟΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΙ
– Τις απογευματινές ώρες των Κυριακών της Σαρακοστής τελείται ο λεγόμενος “Κατανυκτικός Εσπερινός”.

– Λέγεται “Κατανυκτικός” γιατί ψάλλονται διάφορα στιχηρά (δηλαδή τροπάρια που προτάσσουν στίχους από τους Ψαλμούς) του Τριωδίου καλούμενα |”κατανυκτικά”, λόγω του περιεχομένου τους, όπου δεσπόζει βαθιά συναίσθηση αμαρτωλότητας, πένθους, συντριβής, μετανοίας και θερμή ικεσία για άφεση αμαρτιών.

– Ένα άλλο χαρακτηριστικό των Εσπερινών αυτών είναι ότι μετά την Είσοδο και το «Εσπέρας Προκείμενον», αλλάζει ο διάκοσμος της Αγίας Τραπέζης και η στολή του Ιερέως.

– Από πασχαλινή, λόγω της Κυριακής, γίνεται πένθιμη, λόγω της Τεσσαρακοστής (αλλάζουν τα λευκά με πορφυρά – έφ’ όσον τον Χριστό δεν Τον πενθούμε ως άνθρωπο, άλλ’ ως Βασιλέα Θεό).

– Στο τέλος του Εσπερινού ψάλλονται τα τροπάρια «Θεοτόκε Παρθένε…», «Βαπτιστά του Χριστού…» κ.λπ. και κατακλείονται με την ευχή του Οσίου Έφραίμ του Σύρου:

«Κύριε καί Δέσποτα της ζωής μου, πνεύμα αργίας, περιεργίας, φιλαρχίας και άργολογίας μη μοι δως. Πνεύμα δε σωφροσύνης, ταπεινοφροσύνης, υπομονής και αγάπης χάρισαί μοι τω σω δούλω.

Ναι, Κύριε, Βασιλεύ, δώρησαί μοι του όράν τα έμά πταίσματα και μη κατακρίνειν τον άδελφόν μου ότι εύλογητός ει εις τους αίώνας των αιώνων. Αμήν»

– Λέγοντας την, κάνουμε και τρεις μεγάλες μετάνοιες. Ακολουθούν δώδεκα μικρές, ενώ λέμε μυστικώς το: «Ο Θεός ίλάσθητί μοι τω αμαρτωλώ» και στο τέλος επαναλαμβάνεται το: «Ναί Κύριε, Βασιλεύ…» κάνοντας και τετάρτη μεγάλη μετάνοια.